MC เชือง ทินฟู: โตเป็นผู้ใหญ่ คืออะไรเมื่ออายุจะสามสิบ

ช่วงนี้คำว่า “初級大人” ฮิตในโซเชียล แปลตรงๆ ก็คือการเรียกคนที่โตเป็นผู้ใหญ่แล้ว แต่ยังมีหลายข้อในเช็คลิสต์ของ “คนผู้ใหญ่ระดับสูง” ที่ยังทำไม่ครบ จนมีการตั้งตัวชี้วัดว่าคนไหนโตแค่ไหน ราวกับว่าการเติบโตสามารถวัดคะแนนและจัดอันดับได้

บางคนอาจผ่านมาร์คเหล่านั้นไปแล้ว แต่ถ้ายังไม่ถึง จะถือว่าไม่โตพอไหม เมื่อคำถามนี้ตกอยู่กับฮ่องกงนักร้องชาย MC เชือง ทินฟู (張天賦 — นักร้องจากฮ่องกง) เขาก็หยุดคิดไปสักครู่ อาจดูเหมือนว่าคำว่า “ความเป็นผู้ใหญ่” จะมีคำตอบตายตัว แต่การเติบโตจริงๆ แล้วไม่เคยเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นแบบอัตโนมัติ

ย้อนไปถึงภาพของวัยรุ่นที่ร้องเพลงริมทะเลสาบที่จิมซาจุยจนดึกดื่น วันนี้เขาเดินเข้าไปในสปอตไลต์ทีละก้าว เรียนรู้การวางแผน กำหนดจังหวะชีวิต และค่อยๆ เข้าใจน้ำหนักของคำว่า “ความรับผิดชอบ” แต่บนเส้นทางข้างหน้านี้ เขายังหาคำตอบเรื่องขอบเขตของคำว่า “成熟” (ความเป็นผู้ใหญ่) อยู่เช่นกัน

【สามสิบเปอร์เซ็นต์ของความเป็นผู้ใหญ่】

เราเชื่อกันว่าผ่านอายุนึงไปก็จะรู้ทันทีว่าต้องเป็นผู้ใหญ่ยังไง — ต้องกรอกเอกสารยังไง ตัดสินใจแบบไหน จะรักอย่างไร หรือจะอดทนเงียบๆ ยังไง แต่ความจริงคือ เมื่อคนเดินไปข้างหน้า เขาก็ยังสารภาพกับตัวเองว่า ถึงจะทำงานมาหลายปี บางเรื่องเล็กๆ เช่นการเลือกผลไม้ยังทำไม่เป็น เจอสถานการณ์ฉุกเฉินก็ยังต้องพึ่งสรุปย่อแบบ “ไกด์ฉบับย่อ”

แต่เมื่อนั่งอยู่ต่อหน้าเลนส์ MC ก็ไม่ได้หลีกเลี่ยงความไม่แน่นอนนี้ เขาพูดอย่างตรงไปตรงมาว่า ตัวเองคงมีความเป็นผู้ใหญ่เพียง “สาม成熟” (ประมาณ 30% ของความเป็นผู้ใหญ่)

30% — เลขนี้ออกมาจากปากศิลปินที่เคยขึ้นเวทีฮ่องกงโคลอสเซียมและกวาดรางวัลในวงการเพลงมาไม่น้อย แรกฟังอาจรู้สึกขัดตา เพราะเขาอายุยี่สิบเก้า อาชีพชัดเจน มีเป้าหมาย งานไปได้ดี จนเคยตั้งเป้าว่าอยาก “เกษียณก่อนอายุ 30”

เสียงพูดของเขาอารมณ์เบาสบาย มีความขี้เล่นเป็นบางครา แต่เมื่อพูดถึงคำว่า “ความเป็นผู้ใหญ่” กลับวางตัวได้อย่างนิ่งและมีสติ “สำหรับผมแล้ว ‘ความเป็นผู้ใหญ่’ ไม่ใช่คำที่มีคุณหรือตำหนิในตัวมันเอง แต่มันเป็นแนวคิดที่รวบรวมคุณสมบัติต่างๆ เช่น การวางแผน การทำตัวสุภาพสุจริต เป็นต้น แต่ปัจจุบันผมยังยากที่จะนิยามมันด้วยคำหลายคำให้ครบ“

“ผมไม่คิดว่าต้องถึง 100% ของความเป็นผู้ใหญ่ เพราะถึงได้ครบจริงๆ ผมก็อาจจะไม่ได้มีความสุขขึ้น”

ดังนั้น เกณฑ์ชี้วัดและภาพจำของสังคมเกี่ยวกับการเป็นผู้ใหญ่ ในสายตาเขาจึงไม่ใช่สิ่งตายตัว เช่นเดียวกับความหมายของคำว่า “ความสำเร็จ” ที่เขาเชื่อว่าไม่เคยมีปลายทางชัดเจน เขาบอกว่าทุกเฟสของชีวิตต้องการสิ่งต่างกัน ทั้งด้านวัตถุ จิตใจ และความสัมพันธ์ เป้าหมายจึงเปลี่ยนและอัพเดตอยู่เสมอ ทำให้แทบไม่มีวันที่จะถึงคำว่า “สำเร็จ” อย่างแท้จริง

“คุณเป็นแค่คนที่กำลังเดินอยู่บนเส้นทางสู่ความสำเร็จ ผมเองก็ยังเดินอยู่บนเส้นทางนั้น และบอกไม่ได้ด้วยซ้ำว่าห่างจากความสำเร็จอีกเท่าไหร่ เพราะเมื่อทำเป้าหมายหนึ่งสำเร็จ ธรรมชาติก็จะตั้งเป้าใหม่ให้ตัวเอง”

เช่นเรื่องเป้าหมายการออกกำลังกาย เขาหยุดคิดเล็กน้อยก่อนหัวเราะและบอกว่าเพิ่งเริ่มจริงจังตั้งแต่เดือนเมษายน จนถึงวันสัมภาษณ์เพิ่งผ่านไปแค่ยี่สิบวัน เทียบกับคนที่ชอบกินแล้วมันยาก แต่ตอนนี้เริ่มคุ้นเคยแล้ว อย่างน้อยเขาก็เดินข้ามก้าวแรกไปได้

// พยายามทำงานหนัก ใช้ชีวิตท่ามกลางความปั่นป่วน คลื่นทะเลผลักให้ไป
วิ่งในเส้นทางของตัวเอง ล้มแล้วลุก ท้ายที่สุดก็ค่อยๆ ไต่ขึ้นมา //
—— แห้ง〈乾〉

มองย้อนธงที่เคยปัก เขายิ้มแบบสงบทั้งแฝงความไม่พลั้งพลาดแต่ไม่วิตก: “ผมเคยหวังว่าอยากเกษียณก่อนอายุ 30 แต่ตอนนี้เหลือไม่กี่เดือนก็จะ 30 แล้ว ผมเลยเลื่อนแผนนี้ออกไป เปลี่ยนเป็นหวังจะมีอิสรภาพทางการเงินตอน 35” น้ำเสียงของเขาไม่เศร้าไม่กังวล เขาเสริมว่า “ผมคิดว่าเมื่อมีอิสรภาพทางการเงิน เราจะมีเวลาไปทำสิ่งที่อยากทำจริงๆ”

การเติบโตอาจเป็นการดึงตัวเองไปมา ระหว่างความจริงและตัวตน ระหว่างเหตุผลและอารมณ์ แล้วถามว่าใครไม่เรียนรู้ที่จะเป็นผู้ใหญ่แบบนี้?

【สองชื่อในคนเดียวกัน】

“พูดตรงๆ คือผมไม่แน่ใจว่าตัวเองเปลี่ยนไปมากแค่ไหน คนรอบตัวคงรู้สึกชัดเจนกว่า แต่สำหรับผม ทั้งร่างกายและจิตใจดูเหมือนแค่ไหล่กว้างขึ้น — เพราะต้องแบกรับอะไรหลายๆ อย่างมากขึ้น แต่บุคลิกยังมีอีกคนที่ชอบพูดและขี้เล่นอยู่”

เทียบกับความซ่าสมัยก่อน MC จริงๆ ลดความฝ่อของความเยาว์ลง แต่ยังคงมุมความดิบและความภูมิใจตามธรรมชาติไว้ เพลงของเขาก็หลากหลายกว่าที่คนเห็นข้างนอก

นอกจากโปรเจกต์คัฟเวอร์ “#Project1201” เขายังเริ่มปล่อยงานที่แสดงอีกมุมในนาม “MC” และ “Emz” เช่น เพลง คนไร้นาม〈無名氏〉 เพลง 168.5 และ 像話 (feat. Novel Fergus) เขาอธิบายว่า นักดนตรีมักเผชิญกับงานสร้างสรรค์สามแบบ: สิ่งที่ตัวเองชอบ สิ่งที่ควรปล่อย และสิ่งที่คนอยากฟัง แต่ทั้งสามมักยากจะลงตัว ในการถ่วงความเป็นพาณิชย์กับความเป็นตัวเอง เขาจึงเลือกตามสัญชาตญาณของขณะนั้น

พูดถึงการสร้างสรรค์ สีหน้าของเขาก็เริ่มจริงจัง เขาเล่าที่มาของชื่อ “Emz”: “ตอนเด็กๆ ผมชอบฮิปฮอป พอเพื่อนชวนไปยกน้ำหนัก เขาบอกว่า นอกจากชื่อ ‘MC’ ทำไมไม่ตั้งชื่ออีกชื่อเหมือนแร็ปเปอร์คนอื่นๆ ให้มีอีกมุมของตัวเอง เพื่อนคนนั้นก็เสนอชื่อ ‘Emz’ เพราะอ่านแล้วคล้ายเสียง ‘MC’ แต่ต่อท้ายด้วยตัว z บริษัทก็คิดว่าเป็นไอเดียดี จะได้แบ่งจุดยืน — งานที่เป็นกระแสก็ปล่อยในนาม ‘MC’ ส่วนงานที่ไม่ค่อยกระแสหรือสไตล์เด่นก็ให้ ‘Emz’ ทำ”

แต่การทำงานสองสไตล์ไม่ได้แปลว่ากระบวนการต่างกันมาก เขาบอกว่า กระบวนการเหมือนเดิม คือผลิตเพลงก่อน แล้วค่อยตัดสินใจให้เพลงอยู่ในชื่อไหน

เขาไม่ได้ตั้งคาแรกเตอร์ล่วงหน้า หรือคิดคอนเซ็ปต์ซับซ้อน แต่ปล่อยให้ผลงานหาที่ของมันเอง สำหรับเขา ความสนุกของการสร้างคือสิ่งสำคัญ เมื่อฟังจังหวะการเล่าแบบนี้ จะรู้สึกถึงความอยากสร้างผลงานที่ไม่ถูกจำกัด และยังเก็บความบริสุทธิ์แบบเด็กหนุ่มไว้

เมื่อถามว่าการสร้างสรรค์มีหลักที่ไม่ยอมประนีประนอมไหม เขาส่ายหน้า “ผมคิดว่าไม่ควรใช้คำว่า ‘ยอม’ กับการสร้างสรรค์ เพราะมันเป็นเรื่องส่วนตัวมาก” เขาอธิบายเพิ่มว่า เพลงหนึ่งเพลงคือผลรวมความชำนาญและหัวใจของหลายคน จึงไม่มีสูตรที่ถูกต้องแน่นอน การเชื่อใจ การปรับ และการประนีประนอม เป็นส่วนหนึ่งของการร่วมงาน “ผมไม่ชอบเถียง ถ้าหลีกเลี่ยงการมีปากเสียงได้ ก็ควรยอมให้คนอื่นบ้าง” เขาหัวเราะเล็กน้อย

เขายกตัวอย่างหนังที่ชอบคือ Yes Man (ฉายในฮ่องกงใช้ชื่อว่า: 乜都得先生) หนังคอเมดี้นำแสดงโดย Jim Carrey เล่าเรื่องคนที่ชินกับการตอบ “ไม่” แต่ในการทดลองครั้งหนึ่งต้องตอบ “ใช่” เท่านั้น ทำให้ชีวิตเปิดรับความเป็นไปได้ การคิดแบบ “ใช่” แบบนี้ฝังอยู่ในเส้นทางชีวิตของเขาด้วย — จากวัยรุ่นที่ร้องบัสกิ้งที่จิมซาจุย จนก้าวขึ้นเวทีใหญ่ ประสบการณ์การฝึกฝนและอุปสรรคไม่ใช่แค่ทางอ้อม แต่เป็นการเลือกที่จะเผชิญหน้าซ้ำแล้วซ้ำเล่า ผลลัพธ์คือการเติบโตที่เกิดจากการตอบ “ใช่” ในหลายๆ ครั้ง

ความสงบและความคล่องแคล่วในการเผชิญงานดนตรีและการร่วมงาน อาจเป็นหนึ่งในรูปแบบของความเป็นผู้ใหญ่ แต่ความเป็นผู้ใหญ่ของเขาไม่ได้มาในรูปแบบของเกราะแข็ง แต่เป็นพื้นที่กว้างที่ยังอ่อนโยน

// อาจมีหลายคนที่อาจเป็นชื่อว่า MC //

—— This is MC

【เผชิญกับความกลัว】

เป็นที่รู้กันว่าเมื่อโตเป็นผู้ใหญ่ เรามักฝึกให้ตัวเองเข้มแข็ง ฝึกทำตัวมั่นใจและสงบ แต่มีน้อยคนที่ยอมรับว่าแท้จริงแล้วกลัวอะไร บางคนแม้หน้าตาแข็งแรงก็มีรอยร้าวและจุดอ่อน มีช่วงที่พูดว่า “I’m okay” แต่ในใจไม่ใช่

// บอกตัวเองว่าผมจะโอเค อย่ารู้สึกอาย
ผมรู้ว่าผมโกหกอีกแล้ว //
—— I’m okay

เมื่อถามว่าเขากลัวที่สุดในชีวิตอะไร เขายังเล่นมุกแรกๆ ว่ากลัวเป็นสิว กลัวผิวเสีย — ในแง่หนึ่งก็เป็นการดูแลภาพลักษณ์ แต่เมื่อบทสนทนาลึกขึ้น รอยยิ้มค่อยๆ เลือน และเขาพูดอย่างจริงจัง “จริงๆ ผมเป็นคนกลัวตายมาก”

ความกลัวของเขาไม่ได้ปรากฏแบบไม่มีเหตุผล เขาบอกว่าความกลัวผูกกับนิสัยของเขา: “ไม่ว่าจะเวลา คนรอบตัว ช่วงเวลาที่ใช้ร่วมกัน หรือความสัมพันธ์ ไม่ใช่เพราะผมไม่ใส่ใจ แต่เพราะผมไม่รู้จะรักษาให้ดีอย่างไร”

เขาหยุดคิดและยกตัวอย่างเปรียบเทียบให้ชัดขึ้น “เหมือนผมมีรองเท้าคู่สวยที่รักมาก แต่ไม่รู้จะใส่ยังไงให้สวย ทุกวันก็วางไว้ข้างๆ ถ้าไม่มีมันผมก็จะเสียใจ” แล้วเขาก็พูดอีกหกคำด้วยน้ำเสียงอ่อนลง: “เหมือนซุปของแม่”

หกคำพวกนั้นพูดเบาๆ แต่ทิ้งน้ำหนักไว้กลางอากาศ — เป็นจังหวะหยุดชั่วคราวที่ไปตกอยู่ในจุดลึกสุด ซุปชามนั้นยังอยู่ตรงนั้น รู้ว่าล้ำค่า แต่เรามักคิดว่ายังมีพรุ่งนี้ ความซ้ำชินในชีวิตประจำวันทำให้เราอาจพลาดความอบอุ่นในช่วงเวลานั้น

ความกลัวที่จะตายไม่ได้หมายถึงแค่กลัวตอนจบ แต่หมายถึงกลัวว่า “จะไม่ทัน” — จะไม่ทันได้รักษาคนข้างๆ จะไม่ทันตอบแทนความใส่ใจที่ควรได้รับ

เขานึกถึงประโยคหนึ่งจาก VLOG ของเขาในเพลง คนไร้นาม〈無名氏〉: ยิ่งคุณหวั่น ยิ่งหวั่น ดังนั้นแทนที่จะหลีกเลี่ยง เขาพยายามเปลี่ยนวิธีอยู่กับมัน เขายกทฤษฎี “กฎแรงดึงดูด” มาอธิบายตนเองแบบเล่นๆ ว่า “ถ้ากฎนั้นบอกว่าคุณคิดอะไรจะเกิดขึ้น ก็ลองกลับมา — ความกลัวก็ยังเป็นความกลัว แต่ไม่ได้หมายความว่าจะต้องเกิดขึ้นจริง”

วิธีที่เขารับมือกับความไม่สงบคือสิ่งเรียบง่าย — หายใจ “ผมคิดว่า ‘ทำ’ จะส่งผลต่อ ‘คิด’ และ ‘คิด’ ก็จะกลับส่งผลต่อ ‘ทำ’ ทั้งสองกระตุ้นกันได้ วิธีที่เร็วที่สุดในการปรับ คือทำให้ลมหายใจนิ่ง” เขาบอกว่า “หายใจเข้าลึกสองครั้ง แล้วค่อยๆ ผ่อนออก ทำซ้ำไม่กี่ครั้ง คนก็จะเริ่มผ่อนคลาย”

บางที “ความเป็นผู้ใหญ่” อาจไม่ใช่การไม่กลัว แต่เป็นการหาวิธีอยู่ร่วมกับความกลัวได้ แม้จะเป็นเพียงการหายใจลึกๆ สักสองสามครั้ง

【ยืนอยู่หน้าประตูสามสิบปี】

“ไม่ใช่จะบอกว่าผมเปลี่ยนแปลงอะไรไป แต่พูดได้ว่าผมรักษาสิ่งที่สำคัญเอาไว้ ผมคิดว่าผมยังมีความไร้เดียงสา อยู่ข้างในยังมีตัวผมสมัยสามขวบ มีความอยากกิน ความสูง เสียงร้อง ทัศนคติในการเล่น และความสัมพันธ์กับแม่และเพื่อนที่จริงใจ สำหรับผม นั่นคือสิ่งที่ล้ำค่าและไม่อยากเสียไป”

เมื่อถามถึงการก้าวสู่วัยสามสิบ เขาบอกว่าไม่รู้ว่าประตูด้านหลังจะมีวิวแบบไหน — จะเกิดอะไรขึ้น จะเป็นคนแบบไหนก็ยังไม่มีคำตอบ แต่ตอนยืนอยู่ที่หน้าประตูนี้ เขาแน่ใจอย่างหนึ่ง: ไม่จำเป็นต้องบีบตัวเองให้เป็น “ผู้ใหญ่ระดับสูง” เพราะการเติบโตที่แท้จริงไม่ใช่การยอมทั้งหมดต่อโลกความจริง หรือการติ๊กถูกทุกช่องในเช็คลิสต์ แต่เป็นการเห็นความเปราะบางของตัวเองและยังกล้าที่จะพาเอามันไปด้วยขณะยิ้มก้าวเดินต่อ

เขายิ้มและว่า ตอนนี้ความลังเลเรื่องชีวิตน้อยลงแล้ว แค่บางทีก็ตัดสินใจกินอะไร หรืออยากจะมีวันโกงอาหารบ้าง (Cheat Day) ก็เท่านั้น (หัวเราะ)

“แล้วแบบไหนถึงเรียกว่าจริงๆ เป็นผู้ใหญ่? คำถามนี้ยากมาก” เขาขมวดคิ้ว ไม่นานก็เงียบไปพักหนึ่ง ก่อนจะพูดว่า “บางที ถ้าคนสามารถอธิบายได้ชัดว่าความเป็นผู้ใหญ่คืออะไร นั่นแหละคือการเป็นผู้ใหญ่ แต่ผมตอนนี้ยังตอบไม่ได้”

เขาหยุดคิด เหมือนย้อนถามตัวเองอีกครั้ง แล้วบอกว่า “ตอนนี้รักษา 30% ของความเป็นผู้ไว้ก็พอ ความสุขสำคัญกว่า”

หลังสัมภาษณ์ เขาไปเปิดหาความหมายของคำว่า “ความเป็นผู้ใหญ่” อีกครั้งบนอินเทอร์เน็ตและหัวเราะว่าเหมือนว่าคะแนนที่เขาบอกในตอนสัมภาษณ์อาจจะดูเพิ่มขึ้นนิดหน่อย คำตอบอาจกระจัดกระจายอยู่ในทุกประโยคที่เขาพูดไว้ — ว่าเขาแบกรับสิ่งต่างๆ เพิ่มขึ้นแต่หัวใจขี้เล่นยังอยู่ รู้จักเชื่อใจและประนีประนอมในการร่วมงาน รู้ว่าความสำเร็จไม่มีวันถึงขีดสุด จึงไม่รีบร้อนจะไปให้ถึง

30% ของความเป็นผู้ใหญ่ให้พื้นที่ 70% ให้ความสุข และให้ความอยากรู้อยากเห็นแบบเด็กสามขวบ แล้วใช้ชีวิตอย่างสุดแรง แบบงุ่มง่าม จริงใจ และเต็มไปด้วยความตั้งใจ พวกนี้อาจเป็นคำตอบที่เขามอบให้

^{Executive Producer: Angus Mok
Photographer: Olivia Tsang
Art Direction: Olivia Tsang, Mimi Kong
Styling: Mimi Kong assisted by Yoanah Chan
Videographer: Alvin Kong, Matt
Video Edit: Alvin Kong
Interview: Louyi Wong
Set Design: Athena
Makeup: Circle Chong
Hair: Cliff Chan @ myos
Wardrobes: Tod’s
Jewelry: MIKIMOTO}